06.16.07

دومنيکو اسکارلاتی- دو سونات

Posted in Baroque at 8:09 pm by لرد شارلون

متأسفانه تا دو هفته‌ی آينده، به هيچ وجه فرصت به روز کردن اين‌جا و نوشتن ادامه‌ی مطلب باروک را ندارم. علی الحساب اما، می‌توان به يکی از موسيقی‌دانان باروک که احتمالن شنونده‌ی نه چندان جدی موسيقی کلاسيک آشنايی کم‌تری با او دارد، اما در عين حال از تأثيرگذارترين موسيقی‌دانان روی دوره‌های پس از خود، به خصوص در زمينه‌ی سازهای شستی‌دار و پيانو –ساز مورد علاقه‌ی من- است، پرداخت.
دومنيکو اسکارلاتی (1685- 1757) سهم بزرگ‌ای در گسترش شيوه‌ی نوين سازهای شستی‌دار دارد. نفوذ او در اين زمينه حتی تا قرن نوزده و زمانه‌ی فرانتس ليست نيز کشيده شد. تنها مجموعه‌ای از آثار او که در زمان حيات‌اش، فروتنانه زير عنوان “تمرينات” به چاپ رسيد، اولين نمونه‌های فرم سونات در مفهوم مدرن‌اش هستند. اين مجموعه، شامل سی قطعه می‌باشد که هر يک سوناتا نام داشتند. کل اين آثار اما، که در طول دو قرن و نيم، به مرور و به شکل نامرتب به چاپ رسيدند، مشتمل بر 555 قطعه می‌باشند و باعث تمجيد موسيقی‌دانان بزرگ‌ای از وی، نظير شوپن، برامس، بارتوک و هوورويتس شده است.

اين آثار در تنوع بی‌نظير خود، از گوناگون‌ترين انواع رنگ می‌پذيرند. بيش‌تر آن‌ها از ضرب‌های دوتايی شبيه سوييت شکل گرفته‌اند. باروری شگفت‌آور هارمونی، استعداد و تفنن در تحرير برای تنظيم ارکستری، اصالت ريتم که اغلب با استفاده‌ی آزاد از دو تم مشخص شده‌اند، از ويژه‌گی‌های اين آثار هستند. در بعضی مجموعه‌ها به نظر می‌رسد ترتيب قطعات طوری است که زمينه‌ی ترکيب دو به دو يا سه به سه‌ی اجرای تونال و امکانات تضاد ريتميک را آماده می‌کند. به اين ترتيب “سونات‌های کوچک‌اي” با فرم آزاد در معنای مدرن کلمه به وجود می‌آيند. بعضی قطعات در دو صدا نوشته شده‌اند و شامل شماره‌گذاری از باس هستنند: ظاهرن آن‌ها برای يک ساز تنها، به احتمال زياد ويولن، به همراهی باس کونتينوئو (باس شماره‌گذاری شده) نوشته شده‌اند.
در اين پست، دو سونات از دومنيکو اسکارلاتی، به نوازنده‌گی مايرا هس، از نوازنده‌گان بزرگ قرن بيست‌ام را برای‌تان انتخاب کرده‌ام. هس، اولين پيانيستِ زن‌ای بود که هامر کلاويه‌ی بتهوون را از حفظ نواخت. با اين که از اجراهای آثارش از بتهوون چندان خوش‌ام نمی‌آيد، اما از آن چند اجرای سونات‌های اسکارلاتی که از او شنيده‌ام، خوش‌ام آمده. اجراهايی لطيف و با سرعتِ نه چندان بالا.
متأسفانه فرصت ترجمه به انگلیسی را هم ندارم؛ اگر کسی زحمت‌اش را بکشد، کلی ممنون!
سونات شماره k11 با اندازه فايل 2487945 کيلوبايت
سونات شماره k14 با اندازه فايل 2777839 کيلوبايت

06.07.07

اورتور
Overture

Posted in Classic Music Forms at 9:29 pm by علی

اورتور یک مقدمه‌سازی است که در ابتدای پیدایش، هدف آن جلب مخاطب بود. از زمان‌های کهن هر جا مردم گرد هم می‌آمدند اجتماع‌شان همراه با هیاهو و آشفته‌گی بوده است. برای شروع مراسم لازم بود که مردم ساکت شوند و توجه آن‌ها به شروع مراسم جلب شود. این کار با فریادهای بلند، شیپور، ترومپت یا صدای طبل انجام می‌گرفت. در یونان باستان قبل از شروع نمایش‌ها فردی برای آماده کردن تماشاگران وارد صحنه می‌شد. دعوت او از تماشاگران برای جلب توجه آن‌ها شکل یک پرولوگ گفتاری یا آوازی به خود گرفت. در قرون وسطی هم در نمایش‌های کلیسایی بازیگری مردم را دعوت به توجه و سکوت می‌کرد یا بازیگران هماهنگ با صدای سازها پا می‌کوبیدند و گاهی هم سرودهای مذهبی یا آهنگ‌های شاد می‌خواندند.
ایده اورتور اما، اولین بار در قرن 17 شکل گرفت.

Opera Curtain

توکاتایی که در ابتدای اپرای ارفئو مونته‌وردی به کار گرفته شد را - که در واقع به کار گرفتن بی‌حساب و کتاب همه سازهای موجود بود- چون اولین مفدمه‌ی سازی بر یک اثر نمایشی بود می‌توان به عنوان اولین اورتور در نظر گرفت.
Read the rest of this entry »