07.06.06

راخمانينف- کنسرتو پيانو سه
Rachmaninoff- Pino Concerto 3

Posted in Concertos, Romanticism at 4:19 pm by لرد شارلون

پس از مدتی زنده‌گی در درسدن در 1908 و معرفی کنسرتو پيانوی دوم‌اش به اروپا، راخمانينف سال بعد اولين سفرش را به آمريکا انجام داد. به نظر از اين کشور خوش‌اش نيامد: “اين جا يک کشور لعنت‌شده است. دور و برت تنها آمريکايی‌ها هستند و همه جا تنها کار و کار و کار. تا آخر دنيا کار می‌کنند، به‌ات تنه می‌زنند و به اين سو و آن سو پرتاب‌ات می‌کنند…
آن‌ها مهربان‌اند و با من خوب رفتار می‌کنند، ولی اين مرا عصبی می‌کند، احساس می‌کنم شخصيت‌ام تباه شده…”
درباره‌ی اين که آيا واقعاً آن جا را دوست داشته يا نه صحبت نکنيم، اما دست کم آن چنان اعتباری کسب کرد که به او پيش‌نهاد دادند رهبری ارکستر فيلارمونيک بوستون را بپذيرد. اما او دنبال اين مسايل نبود. به روسيه بازگشت و توری دور اروپا ترتيب داد؛ به بت موسيقی روسيه تبديل شد. اين زمان‌ای بود که برای آخرين بار در وطن‌اش نواخت، پنج‌ام سپتامبر 1917.
سه هفته پس از انقلاب، برای يک سری کنسرت به استکهلم دعوت شد. با خانواده‌اش روسيه را برای هميشه ترک کرد. در استکهلم دوازده کنسرت برگزار کرد، قرض‌های‌اش را پرداخت و به آرامش رسيد. اين زمان‌ای برای بازنگری زنده‌گی‌اش بود. خانواده‌ای داشت که بايد مخارج‌اش را تأمين می‌کرد. تنها مشکل‌اش آهنگ‌سازی بود که برای آن زمان کافی نمی‌داشت. به نظر نمی‌توانست از راه رهبری ارکستر هم پول کافی به دست آورد، بنابراين به حرفه‌ی نوازنده‌گی حرفه‌ای روی آورد.

اين جريانات باعث شد فلسفه‌ی موسيقی‌اش را تغيير دهد. بايد سليقه و ذوق و تکنيک پيانويی‌اش را بهبود می‌بخشيد- و البته مطمئناًً چنين کرد، هر چند برای مردی چهل و پنج ساله سخت می‌نمود.
در 1918پيش‌نهادی مبنی بر اجرای صد و ده کنسرت در سه هفته از ارکستر بوستون دريافت کرد. ولی آن را محترمانه رد کرد، مانند پيش‌نهادی مشابه از ارکستر سين‌سيناتی. اما در نهايت وسوسه شد که به ايالات متحده برود. شهرت‌اش پيش و زودتر از خودش به آن جا رسيده بود. هر کجا می‌رفت، از او خواسته می‌شد پرلود معروف‌اش در دو دی‌يز را بنوازد، و می‌نواخت. اما ناگهان از نواختن آن سر باز زد. از قواعد قديمی نوازنده‌گی پيانو پی‌روی نمی‌کرد. روباتوهای‌اش محدود بودند، و ريتم‌ها قوی. از نسل‌ای بود که به درستی و صحت نت‌ها توجه داشتند. به او خلوص پيانو می‌گفتند.
به زودی نظرش را در مورد آمريکايی‌ها تغيير داد. در سفری به انگلستان نوشت (1922): “از آمريکايی‌ها در برابر انگليسی‌های تعريف می‌کردم و آن‌ها عصبانی می‌شدند.”
در نيمه‌ی دهه‌ی بيست ديگر به بت پيانيست‌ها تبديل شده بود. خوش‌بختانه صفحات فراوان‌ای از خود به يادگار گذاشت. اکثراً از کارهای خودش، و چند کاری از کارهای آهنگ‌سازان بزرگ ديگر. در 1941 به کمپانی ويکتور پيش‌نهاد داد تا مجموعه‌ی ديگری از رسيتال‌های‌اش را ضبط کنند. آن‌ها قبول نکردند (حماقت‌ای که ميان سرمايه‌داران شايع است.)، بعدتر قبول کردند؛ اما دير شده بود.
دو سال بعد، سری کنسرت‌های‌اش را نيمه‌کاره رها کرد؛ احساس ضعف و ناراحتی شديد می‌کرد. سرطان بود. می‌داسنت که مرگ‌اش نزديک است. به دستان‌اش نگاه می‌کرد و می‌گفت: “دستان عزيز من، بدرود. بدرود دستان بی‌نوای من.” ماه بعد درگذشت. بيست و هشت مارس 1943.

راخمانينف سومين کنسرتو پيانوی‌اش را در 1909، در اولين سفرش به آمريکا نوشت و آن را به يوزف هوفمان، پيانيست بزرگ و دوست‌اش تقديم کرد. اما هوفمان هرگز آن را ننواخت؛ عقيده داشت که برای او نوشته نشده!
شايد زيبايی‌های اين کنسرتو نافذتر از کنسرتو پيانو دوم باشد و زمان بيش‌تری طول کشيد که علاقه‌ی هم منتقدان و هم عموم را به خود جلب کند. پس از اولين اجرا، نيويورک تايمز نوشت:
“کنسرتو بسيار بلند بود و کنتراست هارمونيک و ريتميک بين موومان اول و بقيه‌ی موومان‌ها موجود نبود. تم آغازين به صورت‌ای غمگين آغاز می‌شود که مانند نمونه‌های چايکوفسکی به شور يا تراژدی فراوان اوج نمی‌گيرد. به نظر می‌آيد راخمانينف پس از گلوزانف بيش‌ترين ايده‌ها و بيان‌های ناسيوناليست‌ای را در کارهای‌اش دخالت می‌دهد. اما در اين کنسرتو اين رويه را طی نکرده، مگر اين که جهان خارج تقلايی وهم‌آلود در فهم اين که روسيه‌ی واقعی چيست انجام دهد.”

مطبوعات روسيه اما مهربان‌تر بودند، اگر نگوييم باهوش‌تر. گريگوری پروکفيف در روسکيه ودموش نوشت:
“کنسرتوی جديد به‌ترين وجوه قدرت خلاقيت راخمانينف را نمايش می‌دهد: ساده‌گی، خلوص و روشنی فکر موسيقايی. اين اثر طراوت الهام‌بخش‌ای دارد که آرزوی کشف راه‌های جديد را ندارد. بيان‌ای تيز و موجز دارد، همان طور که ارکستراسيون‌ای ساده و درخشان.”
بيش‌تر “روشنی فکر موسيقايی” به خاطر استفاده‌ی دوباره‌ی با دقت و انتقال‌های آهنگ‌ساز از اجزای تماتيک است. برای مثال اسکرتسوی سرزنده‌ای که ميان موومان آرام می‌‌آيد، وارياسون ريتميک‌ای از تم آغازين است. و موومان آخر، تم‌ها و ريتم‌های معرفی شده‌ی قبلی را مورد استفاده قرار می‌دهد. به ريتم اولين تم پيانو گوش کنيد و با گشايش آغازين موومان اول مقايسه‌اش کنيد. حتی قسمت کوبنده‌ی دوم به طرز آشکارتری به اين ريتم مربوط است. با اين وجود هماهنگ‌ای تماتيک به حدی نيست که به شنونده احساس رضايت دهد. شخصيت غمگين راخمانينف، ارج نهادن‌اش به نواهای فولکلور (يا شايد هم سرودهای کليسايی)، در ساده‌ترين پوشش ارکستری—اکتاوهای پيانو، بادی‌های تک‌ای در ارکستر—به سرعت تأثيرش را می‌گذارد. و هنگام‌ای که در نهايت قطعه به اوج درام و رنگ‌آميزی صعود می‌کند، هيچ چيز اجباری نيست، مصنوعی نيست. شنونده نه تنها لحظات‌ای از نوازنده‌گی ماهرانه‌ی پيانو را درک کرده، بلکه تزکيه‌ی روحی را هم
به هم‌راه آن تجربه نموده است.
اين جا می‌توانید موومان اول پيانو کنسرتوی شماره سه‌ی راخمانينف با نوازنده‌گی ولاديمير اشکنازی، پیانیست بزرگ روس، را داونلود کنيد.

After living for a while in Dresden in 1908 and introducing his second concerto to Europe, Rachmaninoff had his first trip to America in the following year. It seems that he didn’t like that country: “Here’s a doomed country. All around you are just Americans and everywhere just work and work and work. They work to the end of eternity, hit you from all around and throw you this way and that way…
They’re kind and behave me with a good manner, but this make me anxious, I feel my personality is dishonored here…”

Let’s not talk about if he really liked there or not, but at least he achieved that prestige which he was proposed a job as Boston philharmonic orchestra conductor. But he wasn’t seeking these. He returned to Russia, and then started an all around the Europe tour; he became Russia’s music idol. This was time he played for the last time in his country, on fifth of September 1917.
Three weeks after revolution, he was invited to Stockholm for a series of concerts. He leaved Russia with his family forever. In Stockholm he had twelve concerts, paid his debts and got relax. This was time to reconsider his life. He had a family he’d to earn money for. His only problem was composing, he hadn’t time for it. It seems that he couldn’t earn enough money through conducting too, so he chose playing the piano as a virtuoso.
These made him change his philosophy of music. He had to improve his sense and taste of music as same as piano technique- and surely he did so, though it was difficult for a forty five years old man.
In 1918, he had a proposition of 110 concerts in three weeks by Boston orchestra. But he refused it respectfully, the same as a latter offer by Cincinnati orchestra. But eventually he was enticed to go to United States. His fame had reached there before and sooner. Wherever he went, he was asked to play his famous prelude in C sharp, and he played. But suddenly he stopped playing that piece. He didn’t use old styles of playing the piano. His rubatos where limited, and rhythms where strong. He was of a new generation of pianists who paid attention to accuracy of the notes. They called him Purity of the Piano.
Soon he changed his mind about Americans. In journey to England he wrote (1922): “I admired Americans in front of English and they got angry.”
In mid twenties thence he was Idol of pianists. Fortunately he remained many gramophone disks for future. Mostly of his own compositions, and also some works of other great composers. In 1941 he suggested Victor Company to record one other of his recitals. They didn’t accept (A stupidity so common among businessmen.), some time latter they were regretful; but it was late.
Two years latter he cancelled his concert series half-way; he felt of infirmity and a strong inconvenience. It was cancer. He knew his death is near. He looked at his hands and said: “My dear hands, Goodbye. Goodbye my poor hands.” He died next month.

Rachmaninoff wrote his third concerto in 1909, in his first journey to America, and dedicated it to Josef Hoffman, his friend and great pianist. But Hoffman never played it; he thought it wasn’t written for him!
Its beauties are perhaps more subtle than those of the Second Concerto and it has taken a bit longer to win wholehearted approval from both critics and the public. After the first performance, the New York Sun offered typical remarks:
“The concerto was too long and it lacked rhythmic and harmonic contrast between the first movement and the rest of the concerto. The opening theme is tinged with melancholy [which] does not rise as did Tchaikovsky’s to the pitch of surging passion or high tragedy. Rachmaninoff has been looked to as likeliest after Glazunov to attain broad nationalism of idea and expression. He has not done so in this concerto unless the outside world is laboring under a delusion as to what real Russia is.”

The Russian press was kinder, not to mention more perceptive. Wrote Grigory Prokofiev in Russkiye Vedemosh:
“The new concerto mirrored the best sides of Rachmaninoff’s creative power: simplicity, sincerity and clarity of musical thought. It has a freshness of inspiration that doesn’t aspire to the discovery of new paths. It has a sharp and laconic form as well as simple and brilliant orchestration.”

Much of the works “clarity of musical thought” is due to its composer’s careful re-use and transformation of thematic material. The lively scherzo that interrupts the slow movement for example is a rhythmic variation of the first movement’s opening theme. And the last movement utilizes previously introduced themes and rhythms for much of its material. Listen to the rhythm of the first piano theme and compare it with that same first-movement opening. The pounding second subject is even more obviously related to this rhythm. Yet it is not merely such thematic unity that provides satisfaction to the listener. Rachmaninoff’s characteristic melancholy, his dignified evocation of folk tune (or is it cathedral hymn?) in the simplest orchestral garb — piano octaves, solo winds in the orchestra — is immediately effective. And when the piece eventually rises to heights of drama and color, there is nothing forced, nothing artificial. The listener has experienced not merely a stunning display of pianistic virtuosity but an overwhelming emotional catharsis as well.
Here you can download Rachmaninoff’s third piano concerto with virtuosity of Vladimir Ashkenazy, great Russian pianist.

لينک دايم      نظر شما     

05.31.06

راخمانينف- کنسرتو پيانو دو
Rachmaninoff- Piano Concerto 2

Posted in Concertos, Romanticism at 2:09 am by لرد شارلون

راخمانينف در موسيقی از بسياری جهات خارق‌العاده است. به موسيقی زمان خودش تعلق نداشت. متولد اول آوريل 1873، يازده سال از دبوسی جوان‌تر بود، ولی آهنگ‌سازی رمانتيک است. نه از مکتب ناسيوناليست‌های روس پيروی کرد و نه از شيوه‌های جديدی که استادش تانيف پرده از آن برداشته بود. به جای آن، همواره ستايش فراوان برای چايکوفسکی نشان می‌داد.
با اين وجود، از آن جا که پيانيست يگانه‌ای با تکنيک خيره‌کننده بود، و با استعداد در خلق ملودی، موسيقی‌اش طرف‌داران بسياری دارد؛ گرچه خارج از زمان است.

سرگئی واسيليويچ راخمانينف اول آوريل هزار و هشت‌صد و هفتاد و سه در نزديکی نوگرود-روسيه متولد شد. در چهارساله‌گی از والدين‌اش خواست به او پيانو بياموزند. در 1892 از کنسرواتوار مسکو با يک مدال طلا فارغ‌التحصيل شد. سپس با ويولنيست ايتاليايی، ترزينا توآ، به عنوان پيانيست هم‌راه در توری دور روسيه هم‌سفر شد. اما سفر را نيمه ‌کاره رها کرد، نواختن پيانو به عنوان اجراکننده آزارش می‌داد. در همان سال “پنج قطعه برای پيانو، اپوس 3″ را نوشت، با پرلود معروف در دو ديز مينور در ميان‌شان که باعث محبوبيت سريع‌اش شد. شکست سمفونی اول‌اش در 1897 باعث شک و ترديد فراوان او در آهنگ‌ساز شدن شد. اما محبوبيت دومين کنسرتو پيانوش اعتماد به نفس‌اش را برگرداند. با انقلاب 1917 کشور را ترک کرد. سال اول را در اسکانديناوی و سپس به تناوب در ايالات متحده و سوييس گذراند. تنها دو ماه پيش از مرگ‌اش در بيست و هشت مارس 1943، بورلی هيلز- کاليفرنيا، به شهروندی آمريکا پذيرفته شد.
موسيقی راخمانينف مشخصات بارزی داشت؛ نفوذ ريتم‌های ديز، نيروی مردانه، و صدای بلند. تعبير او از جهان موسيقی، غريزی نبود. در هر قطعه‌ای به دنبال لحظه‌ای بود که به آن لحظه‌ی اوج نام نهاده بود.
دستان‌اش به طرزی شگفت‌آور بزرگ بودند. گفته می‌شود پيانويی مخصوص به خود داشته با شاسی‌هايی پهن‌تر از معمول. دست چپ‌اش، بسيار نيرومند، به او اين اجازه را می‌داد که پيچيده‌ترين پاساژها را به ساده‌گی بنوازد. خطوط درهم و رنگ‌آميزی مبهم هيچ گاه در موسيقی‌اش حاضر نبودند. بسيار دير به نوازنده‌گی حرفه‌ای پيانو روی آورد، تنها به خاطر نياز مالی. ترجيح می‌داد آهنگ‌سازی کند و تا 1917 کنسرت نداد.

می‌توانست هر آن چه شنيده است را اجرا کند، حتی سال‌ها بعد. حافظه‌ای بی‌نظير داشت، برای مثال وارياسون طولانی برامس روی تم‌ای از هندل را تنها در دو روز حفظ کرد و اجرايی کامل ارائه داد. اتود ترس‌ناک اسکريابين در دو ديز مينور (اپوس 42، شماره‌ی پنج) کم‌ای به زحمت انداخت‌اش. به يکی از هم‌شاگردی‌های‌اش گفت: “قطعه‌ی سخت‌ای بود! يک ساعت از وقت‌ام را گرفت.”
چند سال در درسدن، آلمان، زنده‌گی کرد. از آن جا، در 1908 پيانو کنسرتوی دوم‌اش، يکی از محبوب‌ترين قطعات تاريخ موسيقی، را به شهرهای اروپا معرفی کرد. با اين که پس از فيلم برنده‌ی جايزه‌ی اسکار درخشش (Shine) در سال 1996، کنسرتو پيانوی سوم راخمانينف در ذهن عموم مردم به عنوان “کنسرتوی راخمانينف” نقش بسته است، با اين وجود برای نزديک به يک قرن اثر پيش از آن بود که به طور مداوم ستايش و شيفته‌گی شنونده‌گان را بر می‌انگيخت، و داستان تلاش آهنگ‌ساز برای کامل کردن اين کنسرتو، خود داستان‌ای پر جاذبه است.
مشکلات سرگئی راخمانينف در 1897 آغاز شدند، هنگام‌ای که سمفونی اول‌اش که به تازه‌گی تصنيف شده بود بدخواهانه از سوی منتقدين تقبيح می‌شد- حتی يک نفر پيشنهاد کرد که آن قطعه ممکن است در “کنسرواتواری در جهنم” به وجود آمده باشد. مرد جوان، احساس شکست می‌کرد و برای چندين سال برای دل به کار سپردن مشکل داشت. در همين زمان، از نظر مالی در مضيقه بود، شرايطی که بی‌سبب از سرباز زدن ناشرش از حق کپی رايت بين‌المللی برای اثر فوق‌العاده محبوب پرلود در در ديز مينور، که بدون درآمد قابل توجه يکسره در بريتانيا و آمريکا کپی می‌شد، نبود.

مشکلات در نهايت در ژانويه‌ی 1900 به اوج خود رسيدند، هنگام‌ای که آهنگ‌ساز جوان لئو تولستوی را ملاقات کرد. زمان‌ای که راخمانينف برای نويسنده‌ی افسانه‌ای پيانو نواخت، واکنش او چنين بود: “به من بگو، آيا اين موسيقی را هيچ کس نياز دارد؟… بايد به تو بگويم که چقدر از آن بدم می‌آيد!… بتهوون چرند است، پوشکين و لرمانتف هم همين‌طور.”
راخمانينف بعدها به ياد می آورد که “افتضاح بود”. کمی بعد، هنگام غروب، تولستوی عذرخواهی کرد. “لطفاً مرا ببخش، من مرد پيری هستم. قصدم اين نبود که تو را برنجانم.” پاسخ راخمانينف سريع بود، “هنگام‌ای که بتهوون زير سوال می‌رود، چه‌گونه ممکن است به خاطر کار خودم برنجم؟” با اين وجود به افسرده‌گی عميق‌ای دچار شد و آهنگ‌سازی را کاملاً رها کرد.
يکی از اقوام‌اش، که با هم ارتباط نزديک‌‌ای داشتند، تشويق‌اش کرد که با يکی از آشنايان آن‌ها، دکتر نيکولای دال ديدار کند. دال که خودش موسيقی‌دان آماتور بود، به هيپنوتيزم علاقه‌مند شده بود و تلاش‌های‌اش را معطوف آن کرده بود. او اين تکنيک خود را با گفتگوهای دل‌پذير و هوش‌مندانه در به کار گرفت و راخمانينف به سرعت رو به به‌بودی نهاد به طوری که تابستان کار روی کنسرتوی جديد را آغاز کرد. کار به سرعت پيش می‌رفت و تا پايان سال دو موومان آخر را در کنسرتِ ماه دسامبر در مسکو اجرا کرد. سپس به موومان اول رو آورد، با آغاز دراماتيک‌اش، و به زودی آن را هم به پايان رساند. برخلاف سمفونی، اجرای اول کنسرتوی دوم (تقديم شده با دال) يک پيروزی بود و به سرعت جزو برنامه‌های سالن‌های کنسرت قرار گرفت.
اين جا دو موومان اول از کنسرتو پيانوی دوم راخمانينف، اپوس هيجده را برای‏تان انتخاب کرده‏ام، با اجرای زلتان کوچیس به همراهی ارکستر سمفونی سن فرانسيسکو به رهبری ادو دی وارت.
موومان اول؛ مودراتو: آلگرو
موومان دوم، آداجيو سوستناتو
توضيح اين که ابتدا موومان دوم را قرار دادم، ولی بنا به توسعه‏ی امکانات(!) حيف‏ام آمد موومان اول را هم قرار ندهم، به همين دليل توسعه امکانات، موومان اول کيفيت بهتری دارد.

Rachmaninoff is extraordinary in music world in many aspects. He didn’t belong to music of his era. Born on first of April 1873, he was eleven years younger than Debussy, but he is considered to be a Romantic composer. He neither followed Russian nationalists school nor was interested in new styles his teacher, Taneiev, had revealed. Instead he always showed deep respects for Tchaikovsky.
Yet, being a virtuoso pianist with astonishing skills, and also a talented melody-maker, his music has many supporters, though it’s out of its time.

Sergei Vasilyevich Rachmaninoff was born near Novgorod on first of April of 1873. On his four, he asked his parents to teach him playing the piano. In 1892 he graduated from Moscow conservatory with a gold medal. Then he traveled all along the Russia with Italian violinist, Terezina Tua, as participant pianist. But he left the tour halfway, playing the piano as a performer disturbed him. In the same year he composed “5 pieces for the piano opus 3″, among them the famous prelude in C sharp minor, which resulted in his fast popularity. Unsuccessfulness of his first symphony in 1897 made him having great doubts of being a composer. But popularity of his second piano concerto brought him back his self-confidence. With 1917 revolution he left country, living first year in Scandinavia and then in United States and Switzerland periodically. He was accepted an American citizen just two months before his death in Beverly Hills, California on March 28, 1943.
His music had special distinctiveness, influence of sharp rhythms, masculine power, and high volume. His interpretation of music world wasn’t innate. In every piece, he wanted to reach a point he had named it the peak.
His hands were extraordinary large. It’s said that he had an exclusive piano with wider claviers! His left hand, extremely powerful, permitted him to play the most complex passages easily. Mixed lines and enigmatic colors never presented in his music. He became a virtuoso performer very late, and just because of financial needs. He preferred composing and didn’t have a concert till 1917.

He could play whatever he had heard, even years later. He had an unprecedented memory, for example he memorized long Brahms variations on a theme by Handel in just two days and had a complete performance. Scriabin’s terrifying Etude in C sharp minor (opus 42, no.5) made him a little trouble. He told one of his classmates:” It was a difficult piece! It took my time for an hour.”
He lived in Dresden, Germany, for some years. There from, in 1908, he introduced his second piano concerto, one of the most beloved pieces of music history to other European cities. Though after academy award winning movie Shine in 1996, Rachmaninoff’s third piano concerto has been engraved in the public mind as “Rachmaninoff’s concerto”, yet for nearly a century it had been an earlier work, the Second, that consistently won accolades and enthralled audiences, and the composer’s struggle to complete that concerto is a fascinating story itself.
Sergei Rachmaninoff’s difficulties began in 1897, when his newly completed First Symphony was viciously denounced by critics-one even suggested that the work might have been produced by “a Conservatory in Hell.” The young man was devastated, and for several years had great difficulty applying himself to his work. At the same time, he was struggling financially, a situation not helped by the fact that his publisher had neglected to obtain an international copyright on the very popular Prelude in C sharp Minor, so that it was reproduced indiscriminately in Britain and the U.S. without proper payment.
Things finally came to a head in January of 1900, when the composer visited Leo Tolstoy. Rachmaninoff played the piano for the legendary writer, who reacted by saying, “Tell me, is such music needed by anybody?… I must tell you how I dislike it all!… Beethoven is nonsense, Pushkin and Lermontov also.”

“It was awful,” recalled Rachmaninoff. Later in the evening, Tolstoy apologized. “Please excuse me,” he said. “I am an old man. I did not mean to hurt you.” Rachmaninoff’s rejoinder was quick. “How could I be hurt on my own account, if I was not hurt on Beethoven’s?” Nevertheless, he went into a deep depression and stopped composing altogether.
His cousins, with whom he had a close relationship, talked him into seeing an acquaintance of theirs, Dr. Nikolai Dahl. Dahl, himself an amateur musician, had become interested in hypnosis and had devoted his practice to it. He combined that technique with pleasant and intelligent conversations about music, and Rachmaninoff began to improve rapidly. By summer he had started on the new concerto. Work now progressed rapidly, and by the end of the year he played the last two movements in a December concert in Moscow. He then turned to the first movement, with its dramatic and moody opening chords, and completed it very quickly. Unlike that of the symphony, the premiere of the Second Concerto (dedicated to Dahl) was a success, and it quickly became a staple in concert halls everywhere.
Here I’ve chosen the first two movement of Rachmaninoff’s Second piano concerto opus 18 for you to download, performed by Zoltán Kocsis with San Francisco Symphony Orchestra conducted by Edo de Waart.
First Movement; Moderato: Allegro
Second movement; Adagio Sostenuto

لينک دايم      نظر شما     

05.08.06

کنيوس- کنسرتو ویولن
Conus- Violin Concerto

Posted in Concertos, Romanticism at 11:22 pm by لرد شارلون

يوليوس کُنيوس روسی بود و در خانواده‌ی فرانسوی موسيقی‌دان‌ای که در زمان جنگ‌های ناپلئون به روسيه مهاجرت کرده بودند متولد شد. پدرش ادوارد کنيوس، معلم پيانو بود. دو تن از برادران يوليوس هم موسيقی‌دان بودند. هر سه در کنسرواتوار مسکو زير نظر تانيف و آرنسکی آموزش ديدند و هر سه همان جا ماندند و مشغول تدريس شدند.
يوليوس (بعضی اوقات يولی، ژول يا ژولين) در بيست ژانويه 1869 در مسکو به دنيا آمد. در 1888 مدال طلای کنسرواتوار مسکو را به دست آورد و تا سال 1895 در آن جا مشغول تدريس بود. او هم چنين هم به عنوان تک‌نواز و هم در ارکستر مجلسی کنسرت‌هايی ترتيب می‌داد، و گاه‌ای در تريوها يا ترکيب‌های ديگری با راخمانينف برای اجرای نوشته‌های او نيز شرکت می‌جست. راخمانينف، دو تا از قطعات‌اش (اپوس شش) برای ويلون و پيانو را به او تقديم کرده است و اين دو تا آخر عمر دوستان صميمی باقی ماندند (در 1932، پسر يوليوس، بوريس و دختر راخمانينف، تاتيانا با هم ازدواج کردند. بيش از اين وارد مسايل خانواده‌گی مردم نمی‌شويم.)
يوليوس در 1921 به پاريس رفت تا در کنسرواتوار روسی آن جا تدريس کند. وقتی که آلمان هيتلری خطری برای کل اروپا شد، يوليوس به روسيه بازگشت. در 1942، سال حملات سنگين نازی‌های به مسکو، محاصره‌ی طولانی لنين‌گراد، سقوط سباستوپول، و دفاع قهرمانانه‌ی استالين‌گراد، يوليوس کنيوس در مسکو جان سپرد. (انصافاً اين‌ها چه ربط به مرگ کنيوس داشتند؟)
اين که يوليوس کنيوس در ساختن ملودی‌های دل‌نشين و بلند هم تبحر داشته است، از کنسرتو برای ويولن‌اش در می مينور آشکار می‌شود و چندان شاهد ديگری در دست نيست. به عنوان ويولنيست، کنيوس قطعات کوتاه ديگری هم برای ويولن نوشت، ولی در واقع امروزه ناشنيده هستند.
کنيوس کنسرتو ويولن‌اش را برای استفاده‌ی شخصی خودش نوشت و خود تک‌نواز آن در 1898 در مسکو بود*. اين ياشا هايفتز بود که پشتيبان واقعی کنسرتوی کنيوس محسوب شد. او اين قطعه را قسمت‌ای از برنامه‌ی خود در کنسرت‌هايی در سراسر دنيا قرار داد و از 1920 به بعد به مناسب‌های مختلف در کارنگی هال آن را اجرا کرد. در نهايت با ضبط اثر در سال 1952 به همراهی ارکستر سمفونی RCA به رهبری ايزلر سالامون شنونده‌گان‌ای به مراتب گسترده‌تر را با اين اثر آشنا کرد.
شنونده‌گان بدون کم و کاست، با کنسرتوی کنيوس با شور و شوق برخورد کردند. اما چنان که قاعده است، منتقدان آن را قطعه‌ی بزرگ‌ای ندانستند، با اين وجود تصديق کردند که ابزار مناسب‌ای برای نمايش هنر ويولنيست است. مانند بسياری کارهای ديگر که توسط آهنگ‌سازان ويولنيست نوشته شده است، اين قطعه نيز ابزار مناسب‌ای را برای تک‌نواز فراهم می‌کند که آتش‌بازی خود را نشان دهد، ولی کنيوس، بسياری “ابزار مناسب” ديگر برای اين کار را به منظور رسيدن به مرتبه‌ی بالاتری رها می‌کند و به جنبه‌ی ملوديک و صدايی اثر توجه بيش‌تری نشان می‌دهد.
کنيوس، اثرش را در می مينور نوشته، همان گام کنسرتوی مندلسون. سه موومان موجز اين اثر، بدون توقف نواخته می‌شوند. کادنتسايی هم بين دو موومان آخر قرار می‌گيرد.
اين جا دو موومان آخر را برای‌تان انتخاب کرده‌ام، با همان اجرای نام‌برده در بالا توسط هايفتز در سال پنجاه و دو. موومان نخست را به خاطر زمان طولانی‌ترش (11:05 در اين اجرا) آپلود نکرده‌ام.
کنسرتو برای ويولن از يوليوس کنيوس در می مينور. موومان دوم، Adagio
کنسرتو برای ويولن از يوليوس کنيوس در می مينور. موومان سوم، Cadenza; Allegro subito

*: در این مورد شک دارم، چرا که جایی دیگر خواندم که اجرای اول را ویولنیستِ روس جوان‌ای که در خانه‌ی کنیوس زنده‌گی می‌کرد بر عهده داشته: ایوان گالامیان

لينک دايم      نظر شما     

05.05.06

سيبليوس- کنسرتو ويولن
Sibelius- Concerto Violinُ

Posted in Concertos, Romanticism at 7:40 pm by لرد شارلون

يوهان يوليوس کريستيان سيبليوس، هشت دسامبر 1865 در هامِئِنلينا، شهر کوچک‌ای در چند صد کيلومتری هلسينکی چشم به جهان گشوخت. هنگام‌ای که تنها دو سال داشت، پدر مرد، و خانواده که در قرض شديد به سر می‌بردند، چاره‌ای نداشتند جز اين که با مادربزرگ مادری سيبليوس زنده‌گی کنند. “يان”، چنان که در کودک‌ای صدای‌اش می‌زدند، يان پنج ساله پشت پيانو می‌نشست و ملودی‌های مختلف از آن بيرون می‌کشيد. در ده ساله‌گی قطعات‌ای از يک کنسرتو را از حفظ می‌زد. در بهار 1880، شروع به آموزش ويولن کرد و اين گونه ويولن افسون‌اش را بر او
خواهر يان، ليندا پيانو می‌نواخت و برادر کوچک اشان کريستيان ويولن سل، و به اين ترتيب يک پيانو تريو را شکل داده بودند. در آغاز قطعات‌ای از آهنگ‌سازان کلاسيک و رومانتيک وينی می‌نواختند، بعدتر موسيقی مجلسی‌ی ساخته‌ی يان را.

از راست به چپ: يان، کريستيان و ليندا سيبليوس

در پاييز 1885، سيبليوس به هلسينکی نقل مکان کرد تا حقوق بخواند. به طور هم‌زمان در انستيتوی موسيقی هلسينکی، امروزه آکادمی سيبليوس، نام‌نويسی کرد. اما هنگام‌ای که موسيقی تمام وقت‌اش را ابتدا با نوازنده‌گی ويولن و سپس با آهنگ‌سازی گرفت، تحصيل حقوق را رها کرد. در طول سال‌های 89 و 90 تحصيلات‌اش را در برلين و در 90 و 91 در وين ادامه داد.
با ورود به قرن جديد، مرحله‌ی جديدی در زنده‌گی سيبليوس آغاز شد. تا آن زمان موسيقيدان‌ای ملی بود، اما از اين سال‌ها به بعد شروع به رهبری کارهای‌اش در خارج از مرزهای فنلاند و به خصوص آلمان و انگليس کرد. رهبران ديگر کارهای‌اش را در برنامه‌های‌شان گنجاندند و موسيقی‌اش تا ايالات متحده آمريکا هم رفت. دو سمفونی اول‌ در 1899 و 1902 کامل شدند، و کنسرتو ويولن در راه بود.
به همراه اجرای نخست سمفونی يک در بهار 1899، Aténarnes sang (آواز جنگ‌ای تيرتائيوس) نيز برای اولين بار اجرا شد. اين قطعه نظر وطن‌پرستانه‌ی سيبليوس بر ضد روسی‌سازی خشن رژيم تزاری بود، و از اين زمان به بعد، سيبليوس به عنوان پيش‌روی احساسات وطن‌پرستانه شناخته شد.
در 1904، سيبليوس به همراه خانواده‌اش به ويلای آينولا نقل مکان کرد، خانه‌ای که در يارونپاآ، چهل کيلومتری هلسينکی، ساخته بودند. تغيير مکان از زنده‌گی بی آرام و اغواکننده‌ی شهر، به محيط آرامش‌بخش جديد، برای کار سيبليوس اتفاق‌ای فرخنده بود، “در هلسينکی آواز، درون‌ام پژمرد”. کنسرتو ويلن در 1904 و 1905 به اتمام رسيد. پس از آن اندک اندک از سبک رومانتيسيزم ملی فاصله گرفت، تغييری که به وضوح در سمفونی شماره‌ی سه ديده می‌شود. خانه برق نداشت و با کنده‌ی چوب گرم می‌شد. در زمستان هم طوفان به داخل خانه نفوذ می‌کرد و باد شب‌ها در گوشه و کنار ويلا می‌پيچيد. هر بهار، تابستان و پاييز، سيبليوس، که طبيعت برای‌اش چونان معبدی مقدس بود، به پرنده‌گان نگاه می‌کرد و به آوازشان گوش می‌داد.

سيبليوس در کنار شومينه در آينولا، 1905

فنلاند در شش دسامبر 1917 استقلال‌اش را اعلام کرد. در بهار 1918، جنگ‌های داخلی آغاز شدند. سبليوس بايد که در هلسينکی گرسنه و جنگ‌زده پناه‌ای می‌جست. پس از جنگ زنده‌گی کم کم به حال عادی‌اش بازگشت؛ ارتباطات بين‌المللی دوباره آغاز شدند و سيبليوس بار ديگر می‌توانست سفر کند، به کشورهای شمال اروپا، بريتانيا، ايتاليا و ….
در پاييز 1926، سيبليوس رهبری ارکستر را رها کرد و حول و حوش همين زمان‌ها بود که آخرين کارهای بزرگ‌اش به وجود آمدند: موسيقی برای نمايش‌نامه‌ی شکسپير، طوفان (1925)، که سيبليوس در 1927 به دو سوئيت برای ارکستر تبديل کرد، و پوئم سمفونی تاپيولا (1926).
حوالی همين سال‌های کار بر روی سمفونی هشت‌ام را آغاز کرد. اکنون سيبليوس موسيقی‌دان‌ای با شهرت بين‌المللی، به خصوص در دنيای انگلو-ساکسون، بود. با تصويب قانون کپی رايت آهنگ‌سازان فنلاندی در 1928، حتی وضع اقتصادی همواره شکننده‌اش هم به مرور به‌تر شد.
از آغاز دهه‌ی سی، خود را به “سکوت يارونپاآ” بازنشسته کرد. مستقل از او اما، موسيقی‌اش جهان را درنورديد. در سرزمين خودش، به قامت يکی از بزرگ‌ترين قهرمانان ملی تبديل شد.
در 1935، در تولد هفتاد ساله‌گی‌اش، سيبليوس برای آخرين بار در برابر عموم ظاهر شد. هفت هزار شنونده در کنسرت تولدش شرکت جستند، در ميان‌شان سه رئيس جمهور سابق کشور و بسياری شخصيت‌های ممتاز ديگر.
سيبليوس در طول دهه‌ی سی، هم‌چنان بر سمفونی شماره هشت‌اش کار کرد، به نظر تا سال 1938؛ اما در سال‌های ميانی دهه‌ی چهل سوزاندش! از 1938 سيبليوس دوباره کارهای جديد منتشر کرد. کارهای جديد زيادی ننوشت، ولی کارهای قبلی را دوباره تنظيم کرد.
سيبليوس در آينولا، در غروب بيست‌ام سپتامبر 1957 جان سپرد، در همان زمان‌ای که سمفونی پنج‌اش در سالن دانشگاه هلسينکی اجرا می‌شد.
قسمت اصلی کارهای سيبليوس شامل سمفونی‌ها و کارهای ارکستری ديگر می‌شود، ولی قطعات مختلف برای پيانو، موسيقی مجلسی، موسيقی کرال، و موسيقی صحنه‌ای هم تصنيف کرد، و همين طور يک اپرا. سيبليوس به مظهر موسيقی فنلاندی و فنلاند تبديل شد. علاوه بر اين، او به مرحله‌ای از جهانی بودن در موسيقی‌اش دست يافت، به خصوص با سمفونی‌های‌اش، که توسط بزرگ‌ترين‌های موسيقی کلاسيک غرب به انجام رسيده است.

سيبليوس در سال‏های پنجاه، هنگام کار

ويولن کنسرتو در ر مينور، به عنوان اپوس چهل و هفت شماره‌گذاری شده است. اجرای اول در 1904 و در هلسينکی بود. سيبليوس اين نسخه را منتشر نکرد و بازنگری کلی در اثر انجام داد. نسخه‌ی جديد که برای اولين بار در 1905 و در برلين اجرا شد، توسط ريچارد اشتراوس رهبری شد و کارل هلير تک‌نوازی ويولن را بر عهده داشت. نسخه‌ی اول به طور قابل ملاحظه‌ای به مهارت‌های فوق‌العاده‌ی نوازنده نياز داشت. نسخه‌ی تغيير يافته‌ی 1905، يکی از مهم‌ترين کنسرتوهای جهان محسوب می‌شود. از ياشا هايفتز معمولاً به عنوان کسی ياد می‌شود که اين کنسرتو را زنده کرده، کنسرتويی که او گمان داشت يکی از بزرگ‌ترين کنسرتوهای نوشته شده برای ويولن است. مانند اکثر کنسرتوها، اثر از سه موومان تشکيل يافته است:
1. Allegro moderato در ر مينور
2. Adagio di molto در سی بمل ماژور
3. Allegro, ma non tanto در ر ماژور
اين تنها کنسرتويی است که سيبليوس نوشت، با اين که چندين اثر ديگر برای ارکستر و تک‌نواز نوشته است. يکی از مشخصات بارز اين اثر، نحوه‌ای است که يک کادنتسای گسترش يافته برای تک‌نواز، نقش قسمت مقدمه را در موومان اول که به فرم سونات است، می‌گيرد.
اکثر قسمت‌های مربوط به ويولن، به تبحر بالا نياز دارند، با اين وجود حتی نمايشی‌ترين پاساژها هم جا به جا با قسمت‌های تغزلی و ملوديک عوض می‌شوند.
موومان سوم که در اين پست انتخاب شده، توسط دانلد فرانسيس تاوی، موسيقی‌شناس انگليسی، پولونزی برای خرس‌های قطبی ناميده شده است.
پيش‌نهاد می‌کنم اگر نداريد، اثر را به طور کامل بيابيد و گوش دهيد. ارزش‌اش را دارد.
به هر صورت، می‌توانيد موومان سوم از کنسرتو برای ويولن يان سيبليوس، موسيقی‌دان بزرگ فنلاندی را با اجرای بی‌نظير ياشا هايفتز و ارکسترسمفونی شيکاگو به رهبری والتر هِندل از اين جا داونلود کنيد.

Johan (Jean) Julius Christian was born on December 8th, 1865 in Hämeenlinna, a small town some hundred kilometers north of Helsinki. When the boy was only two, his father died, heavily indebted, and the family had no choice but to live with Sibelius’s maternal grandmother. The five-year-old “Janne”, as he was called as a child, sat by the piano, tickling out melodies and chords from it. At the age of ten, he played by heart parts from a concerto. In the spring of 1880, he started taking violin lessons, and thus the violin cast its spell on him.
Janne’s sister Linda played the piano and their little brother Christian the cello, together amounting to a piano trio. At first, they played pieces from the Viennese classical and romantic repertoires, but soon chamber music composed by Janne.

From right to left: Jean, Christian and Linda Sibelius

In the autumn of 1885, Sibelius moved to Helsinki, to study law at the University. At the same time, he enrolled in the Helsinki Music Institute, the present Sibelius Academy. Sibelius abandoned his legal studies, when music took up all his time - initially by the violin and then increasingly by composition. During 1889-90 he continued his studies in Berlin, and 1890-91 in Vienna.
With the turn of the century, a new phase began in Sibelius’s life. Thus far he had been a national composer, but now he started conducting his works aboard, foremost in Britain and Germany. Other conductors included his music in their repertoires as well, as far as the USA. The first two symphonies were completed in 1899 and 1902, and the Concerto for Violin was under way.
Together with premiere performance of the Symphony no. 1 in the spring of 1899, Aténarnes sång (The War Song of the Tyrtaeus) was also performed for the first time. The song was Sibelius’s patriotic comment against the harsh Russianization policy of the Czarist regime, and from this moment on Sibelius was to be identified at the forefront of nationalist feeling.
In 1904, Sibelius moved with his family to Villa Ainola, the house they had built in Järvenpää, some 40 km north of Helsinki. The change from the restless city life full of temptations, to the peace of the countryside, proved auspicious for Sibelius work, “In Helsinki, the song died within me”. The Concerto for Violin was completed in 1904-05. After that he gradually moved away from the national romantic style, a change that can already be seen in Symphony no. 3. There was no electricity, and the house was heated by log fires. Winter storms blew in and around the corners at night. Every spring, summer, and autumn Sibelius, to whom nature was like a sanctuary, watched the birds and listened to their song.

Sibelius by the fireplace in Ainola in 1905

Finland declared its independence on December 6th, 1917. In the spring of 1918, civil war broke out. Sibelius had to seek refuge in the war-famished Helsinki. After the war, life slowly returned back to normal; international connections were reopened, and Sibelius was again able to travel, to the Nordic countries, Britain, Italy …
In the autumn of 1926, Sibelius stopped conducting and around this time, his last major works were composed: music to Shakespeare’s play, The Tempest (1925), which Sibelius turned into two orchestral suites (1927), and the tone poem Tapiola (1926).
About this time he started working on an Eighth Symphony. By now Sibelius was an internationally acknowledged composer, especially in the Anglo-Saxon world. With the foundation in 1928 of the Finnish composers’ copyright bureau, even his economic situation began to improve.
From the early 30s, Sibelius retired into the so called “Silence of Järvenpää”. Independent of him, his music went on conquering the world. In his home country, he had been permanently dubbed into one of the biggest national heroes.
In 1935, on his 70th birthday, Sibelius appeared in public for the final time. 7000 listeners attended his birthday concert, among them three former president of the country and other notable personalities.
Sibelius continued composing his Symphony no. 8 well into the 1930s, most likely up until 1938; but during the mid 40s he burnt the work! From 1938 Sibelius released new works again. He did not compose much more than a few minor pieces, but he made arrangements of earlier works.
Sibelius died at Ainola on the evening of September 20th 1957, at the same time as his Symphony no. 5 was being performed in the University of Helsinki hall.
The central part of Sibelius’ work consist of his symphonies and other orchestral works, but he composed piano, chamber, choral, and incidental music, as well as an opera. Sibelius became the symbol of Finnish music and of Finland. Above that, he reached a level of universality in his music, in particular through his symphonies, achieved by the greatest spirits in western music have.

Sibelius at work during the 1950s

The Violin Concerto in D is his opus 47. It premiered in 1904 in Helsinki. Sibelius withheld this version from publication and made substantial revisions. The new version premiered in 1905, in Berlin, with Richard Strauss conducting and Karel Halir as soloist.The initial version was noticeably more demanding on the virtuosic skills of the soloist. The revised version is considered one of the world’s most important concertos. Jascha Heifetz is generally considered to have resurrected the concerto, which he considered one of the great concertos in the violin literature.
Like most concertos, the work is in three movements:
1. Allegro moderato in D minor and in 2/2 time
2. Adagio di molto in B-flat major and in 4/4 time
3. Allegro, ma non tanto in D major and in 3/4 time
This is the only full-blown concerto that Sibelius wrote, though he composed several other pieces for orchestra and solo instrument. One noteworthy feature of the work is the way in which an extended cadenza for the soloist takes on the role of the development section in the sonata form first movement. Much of the violin writing is virtuosic, but even the most showy passages alternate with lyrical, melodic sections.

The third movement chosen for this post, has been dubbed by Donald Francis Tovey, the English musicologist, as a polonaise for polar bears.
If you don’t have the whole piece, I suggest you find it, as it worth listening a lot.
Anyway, you can download the third movement of great Finnish musician, Jean Sibelius with astonishing performance of Jascha Heifetz as the solo violinist and Chicago Symphony Orchestra conducted by Walter Hendl from here.

لينک دايم      نظر شما     

04.22.06

گريگ- پيانو کنسرتو
Grieg- Piano Concerto

Posted in Concertos, Romanticism at 5:56 pm by لرد شارلون

ادوارد گريگ در برگن، شهری در جنوب غربی نروژ در پانزده ژوئن 1843 به دنيا آمد. مادرش اولين درس‌های پيانو را به او آموخت. در 1858 به لايپزيگ رفت. در آن جا امکان شنيدن و آشنايی با قطعات‌ای مانند پيانو کنسرتوی شومان که توسط همسرش کلارا اجرا شد را يافت. از اين مقطع از زنده‌گی‌اش فراوان آموخت و بسياری عناصر شخصيت موسيقايی‌اش در اين سال‌ها شکل گرفتند. در 1863، به کپنهاگ رفت و با دختر خاله‌اش نينا هاگروپ، يکی از به‌ترين خواننده‌گان زمان خودش، آشنا شد. چند سال بعد، نينا همسر و به‌ترين مجری آثارش شد. در بازگشت از کپنهاگ، ريچارد نوردراک، آهنگ‌ساز جوان‌ای را ملاقات کرد که او را با موسيقی فولکلور نروژ آشنا کرد. گريگ که تا اين زمان با فرهنگ آلمان و دانمارک آشنا بود، احساس کرد که عميقاً به کشورش وابسته است و تصميم گرفت با نوردراک مکتب موسيقی ملی نروژ را به وجود آورد. برای زنده‌گی به کريستيانا (اسلو) رفت و در 1867 آکادمی موسيقی نروژ را بنا نهاد. با بيورنسن[1] و ايبسن[2] دوست شد و بر بسياری از آثار و اشعارشان موسيقی نوشت، مشهورترين‌اشان سوئيت پير ژينت بر روی اثری به همين نام از ايبسن. به عنوان پيانيست و رهبر ارکستر سفرهای فراوان‌ای به آلمان، ايتاليا، انگليس، هلند، پاريس، پراگ، ورشو و بسياری جاهای ديگر کرد. در اين سفرها با چندين تن از آهنگ‌سازان مهم عصر خود، به ويژه ليست، واگنر، چايکوفسکی و برامس ملاقات کرد.
نبوغ‌اش در ملودی، کيفيت خاص در نگارش برای پيانو و الهامات‌اش از موسيقی ملی‌اش، از او يک شوپن اسکانديناوی می‌سازد. در چهار سپتامبر 1907 در شهر زادگاه‌اش درگذشت.

همان طور که اشاره شد، گريگ پيانو کنسرتوی شومان را با اجرای کلارا، هنگام‌ای که در لايپزيگ بود شنيد. اين قطعه تأثير زيادی بر او گذاشت. پيانو کنسرتوی گريگ در همان گام پيانو کنسرتوی شومان است، مقدمه‌ی آغازين روی پيانو شبيه، و سبک کل قطعه از هر قطعه‌ی ديگری به کنسرتوی شومان نزديک‌تر است. علاوه بر اين، گريگ هنگام‌ای که در لايپزيگ بود، توسط ارنست فرديناند ونزل که دوست شومان بود، درس پيانو می‌گرفت. هم‌چنين موسيقی فولکلور کشورش آشکارا در اين کنسرتو حضور دارد، چنان که مقدمه‌ی آغازين بر مبنای يک دوم نزولی و به دنبال آن يک سوم نزولی است که مشخصه‌ی موسيقی فولکلور نروژ است. پس از ازدواج با نينا در 1867، با دخترشان، خانواده‌ی سه نفری گريگ در ژوئن 1868 به دانمارک سفر کردند. تا پايان تابستان قسمت سولوی کنسرتو را تمام کرد و ارکستراسيون زمستان بعد به پايان رسيد. از آن جا که در آن زمان شنونده‌گان نروژی برای موسيقی جدی محدود بودند، ترتيب اولين اجرا را در کپنهاگ داد. کنسرتو از اولين اجرا، يک موفقيت پر طنين بود. به علت تعهدش به ارکستر اسلو نتوانست در اولين اجرا شرکت کند، ولی تک‌نواز پيانو، ادموند نيوپرت، که اجرای اول را در سه آوريل 1869 به عهده داشت، نوشت که “سه منقد خطرناک…. با تمام قدرت‌شان تشويق کردند”، و دوست گريگ، بنيامين فدرسون به او اطلاع داد که در قسمت‌های مختلف قطعه “تشويق‌های رعدآسا” بوده است.
اين کنسرتو با يکی از دراماتيک‌ترين گشايش‌ها در بين پيانو کنسرتوهای رومانتيک آغاز می‌شود. موومان اول با يک کرشندوی[3] پرقدرت با تيمپانی[4] پيانو را معرفی می‌کند که تمام‌ای گستره‌ی صدای‌اش را با يک پايين آمدن هفت اکتاوی از بالاترين اکتاو تا پايين‌ترين صدا به نمايش می‌گذارد. پس از اين آغاز قدرت‌مند، گريگ با نخستين تم آزمايشی متعجب‌مان می‌کند که تنها جسارت بالا رفتن به اندازه‌ی دو نت را به خرج می‌دهد، پيش از اين که دوباره عقب نشينی کند. اين تم در يک سه‌ی بالاتر تکرار می‌شود و سپس به قسمت شاعرانه‌ی پرمعنايی می‌رسد که با کلارينت[5] و باسون[6] نواخته می‌شوند. اين دو حالت موسيقايی کاملاً متفاوت، يکی پر طمطراق و ديگری مينياتوری، موومان اول را به صورت‌ای کاملاً متعادل و با گسترده‌گی شکل می‌دهند. گريگ با هنرمندی، نوازنده‌گی متبحرانه را با ساده‌گی، بلاغت و تغزل، ديناميک، و احساس در هم آميخته است. و در اواخر موومان يک کادنتسا [7] می‌آيد.
موومان دوم، به طرز قابل توجه‌ای برای يک آهنگ‌ساز بيست و پنج ساله پخته به نظر می‌رسد. با ژرفا و ساده‌گی، رسايی اين موومان يادآور آداجيوهای ميانی بتهوون است. اين موومان، هارمونی‌های شاداب، طنين پايين و آرام زهی‌ها، و رنگ‌های تيره‌ی باسون و کلارينت و برجسته‌گی هورن را در بردارد. موومان بدون توقف، مستقيم به موومان آخر می‌رود.
گريگ آتش‌بازی‌های پيانويی را برای اين موومان نگاه داشته است. از آغاز با آرپژها و گام‌هايی که محدوده‌ی پيانو را در می‌نوردند مواجه می‌شويم. در اواخر موومان با يک غافل‌گيری دل‌پذير مواجه می‌شويم که گريگ تم دوتايی ابتدايی را به والس تبديل می‌کند و اين والس به يک فينال بزرگ برای کل ارکستر و پيانو گسترش می‌يابد و با يک نقش فورته‌ی ديگر برای تيمپانی پايان می‌پذيرد.
اين جا می‌توانيد موومان سوم از پيانو کنسرتوی گريگ در لا مينور، اپوس شانزده، را با تک‌نوازی پيانوی دوبراوکا تومسيچ و هم‌راهی ارکستر سمفونی راديو ليوبليانا به رهبری آنتون نانوت داونلود کنيد.

منابع:
يک- فرهنگ بزرگ موسیقی- شهره شعشعانی
دو- درک و دریافت موسیقی- راجر کیمی ین- حسین یاسینی
سه- http://lasr.cs.ucla.edu/geoff/prognotes/grieg/pianoCon.html
چهار- http://en.wikipedia.org/wiki/Piano_Concerto_(Grieg)
پنج- http://www.pluto.no/ofo/CD/Grieg_PianoConcert.html
شش- http://www.music.pomona.edu/Orchestra/gri_pc.htm

پانوشت‌ها:
[1]: بيورنستيرن بيورنسن (1832-1910): نويسنده‌ی نروژی که زبان ادبی و شخصيت نروژ را زنده کرد. کارهای‌اش شامل دختر ماهی‌گير (1868) و شعر حماسی آرنليوت گلين (1870) است. در 1903، جايزه‌ی نوبل ادبيات را برد.
[2]: هنريک ايبسن (1828-1906): نمايش‌نامه‌نويس نروژی که نمايش‌نامه‌ی مدرن را با شاه‌کارهای رئاليستی خود تحت تأثير قرار داد. کارهای اصلی‌اش شامل پير ژينت (1867)، خانه‌ی عروسک (1879)، و روح (1881) است.
[3]: کرشندو (Crescendo): افزایش تدریجی دینامیک صوت. به زبان همین جوری (!) یعنی صدا به تدریج زیاد می‌شود.
[4]: تیمپانی (Timpani): یکی از سازهای کوبه‌ای. تنها طبل ارکستر است که صدایی با زیر و بم معین ایجاد می‌کند. در این ساز، قطعه‌ای پوست بر نیم‌کره‌ای از جنس مس کشیده شده است. زیر و بم صدای تیمپانی با تغییر میزان کشیده‌گی‌ی پوست تنظیم می‌شود. برای این کار پیچ‌هایی که بر لبه‌ی نیم‌کره‌ی ساز قرار دارند با دست یا با یک پدالِ پایی، شل و سفت می‌شوند.
[5]: کلارینت (Clarinet): از سازهای بادی چوبی (و یا فلزی) است. در هزار و هفت‌صد توسط دنر اختراع شد. نخستین بار در ارکستر توسط ویوالدی به کار گرفته شده است. گستره‌ی پهناوری از دینامیک و رنگ صوتی دارد و سرعت اجرایی آن بسیار زیاد است.
[6]: باسون (Bassoon): از سازهای بادی چوبی با دو زه با درازای حدود یک متر و سی و پنج سانتی‌متر و از خانواده‌ی ابوآ. صدایی بسیار گرفته و تیره دارد. صدای‌اش معادل ویلن سل است و تا سه اکتاو میدان برای اجرا دارد. گاه‌ای در مقام تک‌نوازی برای موسیقی مجلسی به کار می‌رود.
[7]: کادنتسا (Cadenza): بخش‌ای از یک کنسرتو که در آن تک‌نواز بدون هم‌راهی ارکستر به نمایش مهارت خود می‌پردازد و اغلب در نزدیکی پایان موومان اول و گاه موومان آخر ظاهر می‌شود.

Edvard Grieg was born in Bergen, a city of southwest Norway, on 15 June, 1843. His mother taught him his first piano lessons. In 1858, he went to Leipzig. There he had the possibility to listen and get familiar with pieces such as Schumann’s piano concerto, performed by his wife, Clara. He learned a lot in this period of his life and many of his musical characteristics elements was formed in these years. In 1863, he went to Copenhagen and there he met his cousin, Nina Hegerup, one of the best singers of her time. Some years later, Nina became his wife and best performer of his pieces. On return from Copenhagen, he met Richard Nürdrak, a young composer who acquainted him with Norway folk music. Grieg, who was familiar with German and Danish culture up to this time, felt that he is deeply bonded to his country and decided to create a National Norwegian School in music with Nürdrak. He went to Christiana (Oslo) to live there and built Norway Music Academy in 1867. He made friendship with Björnson[1] and Ibsen[2] and wrote music on many of their poems and works, the most famous of them to be Peer Gynt Suite on Ibsen’s Peer Gynt. As a pianist and conductor he had many journeys to Germany, Italy, England, Netherlands, Paris, Prague, Warsaw, and many more. In these journeys he met many of his time most important composers, especially Liszt, Wagner, Tchaikovsky, and Brahms.
His genius in melody, special quality in compositions for the piano, and his national music inspiration make him a Scandinavian Chopin.

As noted above, Grieg heard Schumann’s Piano Concerto as performed by Clara when he was in Leipzig. This influenced him much. His Piano Concerto is in the same key as Schumann’s, the opening descending flourish on the piano is similar, and the overall style is considered to be closer to Schumann than any other single composer. Besides, Grieg had been taught the piano by Schumann’s friend, Ernst Ferdinand Wenzel when he was in Leipzig. Also his country’s folk music is apparently present in the concerto as the opening flourish is based around the motif of a falling second followed by a falling third, which is typical of the folk music of Norway.
After marriage to Nina in 1867, having a daughter, the three Griegs traveled to Denmark in June 1868. By the end of the summer, he had finished the Solo part and orchestration was completed the next winter. As the Norwegian audience for serious music was limited on that time, he arranged to have the first performance in Copenhagen. The concerto was a resounding success from the start. Grieg was unable to attend due to his commitments with the Oslo orchestra, but the soloist, Edmund Neupert who premiered the piece on April 3, 1869, wrote that “the three dangerous critics…applauded with all their might,” and Grieg’s friend Benjamin Fedderson informed him that there were “thunderous chorus[es] of applause” at numerous instances throughout the work.
This concerto begins with one of the most dramatic openings in any romantic piano concerto. A massive crescendo on the timpani introduces the piano, which demonstrates its entire range with a dramatic seven octave descent from the highest octave to the lowest tone. After so bold an opening, Grieg surprises us with a very tentative first theme, only venturing up two notes before retreating back again. This is repeated a third higher before blossoming into a reservedly expressive lyrical line played by clarinet and bassoon. These two widely differing musical moods, the miniature and the grandiose, set the stage for the very well-balanced, divergent movement. Brilliantly composed, Grieg nicely balances virtuosity with simplicity, articulation and lyricism, dynamics, tone, and emotional pacing. A cadenza by the composer comes near the end of the movement.
The second movement seems remarkably mature to come from a twenty-five year old composer. Profound in simplicity, the direct expressiveness is reminiscent of Beethoven’s middle period adagios. This movement features lush harmonies, the warm timbre of low, soft strings, the dark colors of bassoon and clarinet, and prominent horn solos. This movement leads directly into the finale without a pause.
Grieg was saving the pianistic fireworks for this movement. From the outset, we are dazzled with brilliant arpeggios and scales that cover the gamut of the piano. We find a pleasant surprise towards the end of the movement where Grieg transforms the duple first theme into a waltz. This broadens into a grand finale for full orchestra and piano, ending with another fortissimo timpani roll.
Here you can download Edvard Grieg’s Piano concerto in A minor, opus 16, third movement, allegro moderato molto e marcato, with Dubravka Tomsic playing the piano with Radio Symphony Orchestra of Ljubljana, conducted by Anton Nanut.

Resources:
One-Dictionnaire des musiciens- Roland de Cande- Persian translation by Shohreh Sha’sha’aani
Two- Music, An Appreciation- Roger Kamien- Persian Translation by Hossein Yaasini
Three- http://lasr.cs.ucla.edu/geoff/prognotes/grieg/pianoCon.html
Four- http://en.wikipedia.org/wiki/Piano_Concerto_(Grieg)
Five- http://www.pluto.no/ofo/CD/Grieg_PianoConcert.html
Six- http://www.music.pomona.edu/Orchestra/gri_pc.htm

Footnotes:
[1]: Björnstjerne Björnson, (1832-1910): Norwegian writer who sought to revive the literary language and character of Norway. His works include the novel The Fisher Girl (1868) and the epic poem Arnljot Gelline (1870). He won the 1903 Nobel Prize for literature.
[2]: Henrik Ibsen (1828-1906): Norwegian playwright who influenced the development of modern drama with his realistic masterpieces. His major works include Peer Gynt (1867), A Doll’s House (1879), and Ghosts (1881).

لينک دايم      نظر شما